Nöbetçi Eczaneler
Bugün Orta Oyununun önemli isimlerinden olan Ferhan Şensoy hayata gözlerini yumdu.
“Çağdaş toplum meddahını hoş görmeli, ona kulak vermeli, meddahına sahip çıkmayı bilmeli, çünkü meddah toplumun sesi.” (Ferhan Şensoy)
Ferhan Şensoy, 1951 yılında Samsun’un Çarşamba ilçesinde dünyaya geldi. Bir süre Galatasaray Lisesi’nde okusa da liseyi Çarşamba’da bitirdi. Şensoy bu yıllarda ilk öykü ve şiirlerini kaleme almaya başladı (1969).
İlk öykü ve şiirleri Yeni Ufuklar ve Soyut Dergisi’nde yayınlandı. Cumhuriyet dönemi epik tiyatro türünün öncüsü olan Haldun Taner, Zeki Alasya, Metin Akpınar, Ahmet Gülhan gibi oyuncular tarafından kurulan Devekuşu Kabare’de yazdığı oyunlar oynanmaya başladı.
Ferhan Şensoy, 1971 yılında Ayfer Feray Kabaresi’nde oyunculuğa ilk profesyonel adımlarını atmaya başladı. İlk profesyonel yönetmenlik deneyimini de Paravana Kabaresi’nin sergilediği İsmet Küntay’ın yazdığı Güm Güm Güm adlı oyunla yaşadı.
1972’de Fransa’ya tiyatro öğrenimi için Superieure d’Art Dramatique okuluna gitti.
1973 yılında Arjantin-Fransız tiyatro yönetmeni ve oyuncusu olan Jerome Savary’nin asistanlığını yaptı.
1975 yılına kadar burada çeşitli oyunlar yazdı ve ödül aldı. Türkiye’ye döndüğünde ise 1976 yılında Ali Poyrazoğlu Tiyatrosu’nda hem yazarlığını hem de baş oyunculuğunu yaptığı Dur Konuşma Sus Söyleme adlı eserini sergiledi.
1977’de, ilk kitabı Kazancı Yokuşu’nun yayınlanmasının ardından, yönetmenliğini Temel Gürsu’nun yaptığı Kızını Dövmeyen Dizini Döver ile ilk kez bir film çalışması yapan Şensoy, 1978’de Mete İnselel ile Anyamanya Kumpanya Tiyatrosu’nu kurdu. Kendi yazdığı İdi Amin Avantadan Lavanta oyununda rol aldı ve yönetmenlik yaptı.
Stardust Gece Kulübü’nde, yazdığı Dedikodu Şov isimli bir kabare gösterisini, Adile Naşit, Perran Kutman, Pakize Suda, Sevda Karaca ve İstanbul Gelişim Orkestrası’yla sahneleyen Şensoy, aynı kulüpte, Arda Uskan’ın yazıp, Fuat Güner’in müziklerini yaptığı Kukla ve Kuklacı Kabare gösterisinde rol aldı.
14 Mart 1980’de Harbiye’de, Yapı Endüstri Merkezi Salonu’nda ilk kez perdelerini açan ve 50’yi aşkın oyunun oynandığı Ortaoyuncuların bünyesinde, Nöbetçi Oyuncular adlı bir gençlik grubu kurarak yeni tiyatro sanatçılarının yetiştirilmesine katkıda bulundu. Bu yıllarda pek çok oyun yazdı, yönetti ve yazıp yönettiği oyunlarda oynadı.
1988’de, kendisine Ulvi Uraz Ödülü ve Sanat Kurumu Ödülü’nü getiren İstanbul’u Satıyorum oyununu yeniden yazdı ve müziklerini yaptı. Münir Özkul ve Erol Günaydın’ın katılımıyla Ortaoyuncularda oynanan oyunu da Şensoy yönetti. Ferhan Şensoy 1989 yılında “Orta oyunu Kavuğu”nu Münir Özkul’dan Ferhan Şensoy devraldı.
Münir Özkul, Ferhan Şensoy’a kavuğu devrederken şu cümleleri kurmuştur:
“Öncelikle geleneksel bir kokusu olması lazım yapılan tiyatronun. Aynı zamanda çağın koşullarına uyması lazım. İşte Ferhan’ın yaptığı en önemli şey çağdaşlaştırabiliyor gelenekseli.” (Gürün Dikmen, https://egazete.cumhuriyet.com.tr/katalog/192/2007/3/13/14)
1990 yılında Yorgun Madator’u yönetti ve Büyük Yalnızlık filminde Sezen Aksu ile rol aldı.
1991 yılında İstanbul’u Satıyorum adlı eseri Tomris Uyar tarafından İngilizceye çevrildi. Yine bu sene Show Tv için Varsayalım İsmail dizisini yeniden yazmış ve Kahraman Bakkal Süpermarkete Karşı kitabı ile Doruktakiler ödülünü kazanmıştır. 1993 yılında bu oyunu Türk amatör bir tiyatro topluluğu tarafından New York’ta oynandı.
1994 senesinde bir gemi kiraladı ve kiraladığı bu gemiyi tiyatroya dönüştürdü.
1996 yılında Ferhangi Şeyler oyunu Stuttgart, Duisburg, Berlin, Wuppertal, Bochum, Köln, Nürnberg, Münih, Frankfurt, Hamburg, Amsterdam ve Zürih’te sergilendi.
1997 yılında, Haldun Taner’in, düz yazı, öykü, skeç ve şarkılarından Haldun Taner Kabare isimli bir oyun kurguladı ve Derya Baykal’ın sahneye koyduğu oyunda oynadı.
1998 yılında Çok Tuhaf Soruşturma oyununu yazdı ve oynadı.
1999 yılında Eşi Derya Baykal için tek kişilik kadın oyunu Şu An Mutfaktayım’ı yazdı. Aynı zamanda Cine-5 televizyon kanalında Ferhan Şensoy Tv adında bir televizyon programı yaptı.
2001 yılında Radio Contact’ta Radyostrofobi adlı bir radyo yayını yaptı. Yine aynı yıl 2001 Sahibinden Satılık Birinci El Ortaoyunu’nu yazdı, oynadı ve dekorunu yaptı. Bu oyunla kızları Müjgan Ferhan Şensoy ve Neriman Derya Şensoy profesyonel oyunculuğa adım attı.
2002 yılında Kahraman Osman, Biri Bizi Dikizliyor isimli oyunları yazdı. Aynı zamanda Rum Memet isimli öykü kitabı yayınlandı.
Ferhan Şensoy yine bu yıllarda pek çok oyun ve film yazdı yönetti. Yazdığı bu oyun ve filmlerde rol aldı. Dergilerde deneme yazıları çıktı. 10 Şubat 2017’de sergilenen Nereye de Gidiyor Lan Bu Gemi adlı oyun ise son yazıp yönettiği oyundur. Pek çok kitabı, oyunu, dizisi ve filmi olan Ferhan Şensoy, çeşitli dallarda pek çok ödül aldı. 31 Ağustos 2021 yılında ise İstanbul Tıp Fakültesi’nde 70 yaşında hayatını kaybetti.
Ferhan Şensoy, Geleneksel Türk oyununun formlarıyla Batılı oyunun formlarını bir potada eritip Türk izleyicisine sunmuştur. Münir Özkul’un kavuğu devrederken söylediği “Ferhan’ın yaptığı en önemli şey çağdaşlaştırabiliyor gelenekseli” sözünden de anlayacağımız üzere onun başarısı gelenekseli günümüze taşımaktan geçmektedir. Türk tiyatrosundan bir Ferhan Şensoy geçti!